Felsefe, insan\u0131n kendini bi\u00e7imlendirme tarz\u0131 ve teknikleriyle bir y\u00f6n\u00fcyle \u00e7ok ilgilidir. Foucault\u2019un \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 bu konuya yo\u011funla\u015f\u0131r. E\u011fitim kendini bi\u00e7imlendirme ve kendine e\u011filme yahut bilme \u00e7er\u00e7evesinde insan t\u00fcr\u00fcn\u00fcn en \u00f6nemli kurumlar\u0131ndan biridir. E\u011fitim felsefesi insanl\u0131\u011f\u0131n t\u00fcm\u00fcnde oldu\u011fu gibi co\u011frafyam\u0131z, \u00fclkemiz ve k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fczde de muhtelif nazarlar ile d\u00fc\u015f\u00fcncenin ve hayat\u0131n esas meselelerinden biridir. \u0130nsan neden e\u011fitilir yahut bunu neden talep eder?<\/p>\n
Staretz birdenbire\u00a0<\/em>\u0130<\/em>van<\/em>\u00a0Fyodorovi\u00e7’e d\u00f6nd\u00fc:<\/em><\/p>\n -\u0130nsanlarda ruh \u00f6lmezli\u011fine inanc\u0131n kaybolmas\u0131n\u0131n ger\u00e7ekten b\u00f6yle bir sonu\u00e7 do\u011furaca\u011f\u0131 kan\u0131s\u0131nda m\u0131s\u0131n\u0131z? Diye sordu.<\/em><\/p>\n -Evet, iddiam budur. \u00d6lmezlik d\u00fc\u015f\u00fcncesi kalk\u0131nca erdem aramay\u0131n…<\/em>(\u0130van Karamazov)<\/p>\n Bu na\u00e7iz tefrika Nurettin Top\u00e7u\u2019nun, \u201cBir mektep ki bizi kendi ruhumuza kavu\u015ftursun, her hareketimizin ahl\u00e2ki de\u011feri oldu\u011funu tan\u0131ts\u0131n, hay\u00e2ya hayran g\u00f6n\u00fcller, insanl\u0131\u011f\u0131 seven temiz y\u00fcrekler yeti\u015ftirsin\u2026\u201d <\/em>s\u00f6zlerinin tasavvur ve tahayy\u00fclleri i\u00e7inde akla gelen birka\u00e7 makuleyi maruz bab\u0131nda bir derkenard\u0131r. E\u011fitim felsefemiz kendi etosuna sahip mi, e\u011fitimimiz de\u011ferler sistemi \u00fczerinde ittifak edilmi\u015f bir zeminin d\u00fcnyas\u0131yla m\u0131 hayat\u0131m\u0131z\u0131 kuruyor?<\/p>\n T\u00fcrk Maarif\u2019i b\u00fcy\u00fck zihinler ve b\u00fcy\u00fck y\u00fcrekler<\/em> yeti\u015ftirmek yolunda evlad-\u0131 vatan\u0131n bilkuvve imk\u00e2nlar\u0131n\u0131 bilfiil hale getirmekten mesul olmal\u0131d\u0131r. Sahici ve sahih ferdiyet ve millet bu s\u00fcrecin nihayetinde ne oldu\u011funun fark\u0131ndal\u0131\u011f\u0131 ve duygusunu ta\u015f\u0131yanlar\u0131n terbiyesi ile kabil olabilecektir. Genel irade vicdan\u0131<\/em> ta\u015f\u0131yan yani her t\u00fcrl\u00fc intisab\u0131n \u00f6tesinde bir millete mensup ve tarihe kar\u015f\u0131 mesul olmak idrakiyle \u00e7al\u0131\u015fan, faydal\u0131 olmay\u0131 b\u00fct\u00fcn bir millet ve insanl\u0131k \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcnde d\u00fc\u015f\u00fcnebilen bir irade terbiyesi bahsedilen b\u00fcy\u00fck beklentileri ger\u00e7e\u011fe d\u00f6nd\u00fcrebilecektir. Bunu yolu nedir?<\/p>\n Bir fert yahut millet k\u00fclt\u00fcrel somut d\u00fcnyas\u0131n\u0131n alt\u0131nda, mana d\u00fcnyas\u0131 i\u00e7inde kendi bilincinde<\/em> ya\u015far. D\u0131\u015far\u0131ya aksedenin \u00f6tesinde ve ard\u0131nda millet ve ferdiyetin \u00f6z\u00fc, esas\u0131, ger\u00e7e\u011fi bu bilincinin i\u00e7indedir. Milletin ger\u00e7ek hali bu bilin\u00e7te yatar. Maarif bu bilincin, millet i\u00e7in nitelikli bir hal alarak birey, toplum ve be\u015feriyet i\u00e7in mesuliyetlerin te\u015fekk\u00fcl\u00fc i\u00e7in fevkalade \u00f6nemlidir. Bu bilin\u00e7 ailede kulu\u00e7kaya yat\u0131yorsa e\u011fitimle kabu\u011fundan \u00e7\u0131karak hayata kar\u0131\u015f\u0131r. H\u00fclasa bilincin niteli\u011fi yahut nitelikli bilin\u00e7 b\u00fcy\u00fck zihin ve y\u00fcrek i\u00e7in \u00f6ncelikli bir esast\u0131r. \u201cG\u00fczellik, aynada kendini seyreden sonsuzluktur.\u201d <\/em>demi\u015f Halil Cibran. \u0130nsanl\u0131k aynas\u0131nda kendimizi bi\u00e7imlendirdi\u011fimiz yol ve muhteva insanl\u0131kla kendimiz olarak m\u00fc\u015fterek be\u015feri bilince insanl\u0131k katk\u0131m\u0131z\u0131n \u00e7er\u00e7evesini belirler. Farab\u00ee\u2019yi insanl\u0131\u011fa \u00fcstad k\u0131lan\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fck m\u00fc?<\/p>\n Zihin g\u00fcc\u00fc<\/em> ve bunun geli\u015ftirilmesi do\u011fan\u0131n bize verdikleri yan\u0131nda bizim ondaki potansiyelleri ortaya \u00e7\u0131karabilme g\u00fcc\u00fcm\u00fczle de yak\u0131ndan alakal\u0131d\u0131r. Bu da emek, iyi niyet ve al\u0131n teri ile olur. Maarif bunun \u00e7ok temel bir unsurudur. Haz zaman\u0131m\u0131z\u0131n putu! Bu putu k\u0131rman\u0131n yolu maddeye y\u00f6neleni tam tersiyle k\u0131rmaktan ge\u00e7mez mi? \u201cZihin haz\u201dlar\u0131yla var olmay\u0131 bilen bir milletin fertleri tek ba\u015flar\u0131na t\u00fcm millet say\u0131labilirler. Zihin hazz\u0131 damlada umran olmay\u0131 bilen vicdand\u0131r. Maddi ve pozitivist olan\u0131n t\u00fcm alg\u0131m\u0131z\u0131 kapad\u0131\u011f\u0131 bir \u00e7a\u011fda mutluluk, huzur ve fayda zihninde b\u00fcy\u00fck ya\u015fayabilenler i\u00e7in son derece \u00f6nemli bir konuma \u00e7\u0131kar. Bu bak\u0131mdan bilincimiz, zihn\u00ee melekeler ve varolu\u015fla kendisini mutmain hisseden fertlere bu hazz\u0131 verebilirse hem \u00f6z\u00fcm\u00fczde \u00f6zledi\u011fimiz aktif maziye, hem de ger\u00e7ekle\u015fmesini istedi\u011fimiz makbul gelece\u011fe y\u00fcr\u00fcyebiliriz. Zihinleri canl\u0131, kavray\u0131\u015f\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc ve do\u011fru ilkelerle belirlenmi\u015f ve derinlere n\u00fcfuz edebilen bir zek\u00e2 terbiyesi olmadan bilin\u00e7 ve zihin, y\u00fcrek muhtemelen b\u00fcy\u00fcyemez ve b\u00f6yle bir b\u00fcnyede b\u00fcy\u00fck bir y\u00fcrek aramakta beyhude olacakt\u0131r. G\u00fczellik dilin alt\u0131nda gizlidir. \u201cS\u00fck<\/em>\u00fb<\/em>t, incelik, edep ve zerafet insan\u0131 her gitti\u011fi yerde sultan yapar!\u201d <\/em>derken aksiyolojik bak\u0131\u015fla ne kast eder Mevlana. \u00a0<\/em><\/p>\n Bilincimiz, zihnimizi bu fark\u0131ndal\u0131\u011fa nas\u0131l sevk edecek? Harici d\u00fcnyan\u0131n t\u00fcm yabanc\u0131la\u015ft\u0131ran ve yozla\u015ft\u0131ran modern varolu\u015fundan kendimize nas\u0131l d\u00f6necek ve kendimizi nas\u0131l bilece\u011fiz? Maarif bunu hangi hususiyeti kazand\u0131rarak bizi bu yol g\u00f6t\u00fcrebilir? \u0130\u00e7 d\u00fcnyam\u0131z\u0131<\/em> tamir, tadil ve tahkim etmek! Belki de zihin hazlar\u0131yla \u015fenlendirmek\u2026 \u0130slam d\u00fcnyas\u0131ndaki fakirlikten her yerde bahsedilir, bu co\u011frafyan\u0131n \u00e7\u00f6llerinden dem vurulur ama i\u00e7 d\u00fcnyas\u0131 \u00e7\u00f6lle\u015fen ferdiyetten bahseden \u00e7ok azd\u0131r. M\u00fclkiyet ve itibar aras\u0131na s\u0131k\u0131\u015fan bir sosyolojiden kurtulabilecek \u00f6zg\u00fcr bir ferdiyet ancak i\u00e7 d\u00fcnyan\u0131n zenginle\u015fmesiyle m\u00fcmk\u00fcn olacakt\u0131r. H\u0131rslar, k\u0131skan\u00e7l\u0131klar ve k\u00f6t\u00fcl\u00fckler nas\u0131l sakin, ne\u015feli, \u0131l\u0131ml\u0131 bir mizaca tebdil edecektir. Bizi d\u0131\u015f d\u00fcnyam\u0131z\u0131 tahkime ve bunu sa\u011flayacak maddi unsurlara y\u00f6nlendiren zaman ruhuna ters y\u00fczmek zor olsa da medeniyet iddias\u0131 olan toplumlar bu yolda k\u00fcrek \u00e7ekmeye memurdurlar. \u0130\u00e7 d\u00fcnya nas\u0131l zenginle\u015ftirilir? Bunun evrensel ilkeleri var m\u0131d\u0131r ve bunun milli \u00fcslup, mukaddeslerimiz ve k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz ba\u011flam\u0131ndaki unsurlar\u0131 nelerdir? Felsefe, sanat ve din\/ahlak bu meselenin neresinde durur? Bunun maariften sorumlu nezaret ve t\u00fcm \u00e7evrelerin \u00fczerinde d\u00fc\u015f\u00fcnmesi gereken milli bir \u00f6dev oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. \u201cG\u00fczellik bakt\u0131\u011f\u0131n \u015feyde de\u011fil, bak\u0131\u015f\u0131nda olmal\u0131. Y\u00fcz g\u00f6z\u00fcn\u00fcn g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc de\u011fil, g\u00f6n\u00fcl g\u00f6z\u00fcyle g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnd\u00fcr g\u00fczel olan!\u201d <\/em>diyen Mevlana epistemolojik \u00e7er\u00e7evede ne s\u00f6yler?<\/p>\n Nesnel olana ba\u011flanm\u0131\u015f ak\u0131llar\u0131m\u0131z\u0131n modern cendere ve sim\u00fclasyonlar a\u011f\u0131ndaki hal-i p\u00fcr melali malumdur. Hi\u00e7bir milli meseleye makul ve makbul \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretemeyen sa\u011fduyumuz muhakkak ki milli \u00f6znelimize<\/em> yahut k\u0131blesine d\u00f6nerken \u00f6znelin \u00f6ze<\/em> ula\u015ft\u0131ran do\u011fas\u0131n\u0131 tan\u0131mal\u0131d\u0131r. K\u00fcresel bir marka gibi paketlenmek istenen insanl\u0131\u011f\u0131m\u0131za bu yolda bir g\u00f6n\u00fcl da\u011f\u0131 bulabilir yahut Kaf Da\u011f\u0131m\u0131z\u0131n ard\u0131na varabiliriz. Maarifimiz bu yolda bir i\u00e7erikle millete ve ferdiyete bakan esaslardan medeniyet davas\u0131na bakmal\u0131d\u0131r. \u201cG\u00fczelli\u011fi y\u00fcz de arayanlar \u00e7irkin kalplere mahk<\/em>\u00fb<\/em>m kal\u0131rlar!\u201d <\/em>s\u00f6z\u00fcnde Mevlana ontolojik zeminde \u00f6ze ne s\u00f6yler?<\/p>\n \u0130\u00e7 d\u00fcnyalar\u0131 b\u00fcy\u00fck kara delikler misali bo\u015falm\u0131\u015f, bilin\u00e7leri gevi\u015f getirme halinde yavan bir yola sokulmu\u015f ve nihayet zihinleri fakirle\u015fmi\u015f bir d\u00fcnyan\u0131n insanlar\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131ndan s\u00f6z edilemez. \u0130\u00e7 d\u00fcnya sa\u011fduyu ise, bilin\u00e7 fark\u0131ndal\u0131k ve zihin bilgi ise bunlar\u0131 bir e\u011fitim sistemine tahvil ve tebdil etmek evleviyeti olan bir beka meselesidir. Bizim ideolojik ve tak\u0131nt\u0131l\u0131 bir zihne ve y\u00fcre\u011fe de\u011fil, organik ve milli bir akla ve kalbe ihtiyac\u0131m\u0131z oldu\u011funu ise hi\u00e7 unutmamak laz\u0131md\u0131r. \u0130rade ve vicdan bu yolda maarifimizden bu yolun ba\u015flang\u0131c\u0131 olan ailelerin talep etmesi ve kendine d\u00f6nmesi gereken bir varolu\u015f hali olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Felsefe, insan\u0131n kendini bi\u00e7imlendirme tarz\u0131 ve…<\/p>\n","protected":false},"author":218,"featured_media":9801,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[53,55],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9800"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/218"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9800"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9800\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9800"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9800"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9800"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}