{"id":8176,"date":"2017-04-01T10:55:30","date_gmt":"2017-04-01T07:55:30","guid":{"rendered":"http:\/\/kadrandergi.com.tr\/?p=8176"},"modified":"2017-04-01T10:55:30","modified_gmt":"2017-04-01T07:55:30","slug":"yenilikci-sair-ve-yazar-baki-ayhan-t","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/?p=8176","title":{"rendered":"Yenilik\u00e7i \u015eair ve Yazar: Baki Ayhan T."},"content":{"rendered":"

Hocam \u00f6ncelikle iyi g\u00fcnler. Nas\u0131ls\u0131n\u0131z, iyi misiniz?<\/span>
\nSa\u011f ol iyiyim sen nas\u0131ls\u0131n? Ho\u015f geldin.<\/p>\n

Ho\u015f buldum, ben de iyiyim. Hocam \u00f6ncelikle okurlar\u0131m\u0131z da sizi daha iyi tan\u0131s\u0131nlar diye biraz kendinizden, edebi ki\u015fili\u011finizden k\u0131saca bahsedebilir misiniz?<\/span>
\nBeni h\u00e2l\u00e2 tan\u0131mayan kald\u0131 m\u0131? \ud83d\ude42 Neyse; k\u0131saca anlatay\u0131m. Okumaya ve yazmaya \u00e7ok erken ba\u015flad\u0131m. \u0130lkokul y\u0131llar\u0131ma, hatta 5-6 ya\u015flar\u0131ma kadar iniyor okuma maceram. Yazma ise okul y\u0131llar\u0131\u2026 Malum okullardaki duvar gazeteleri, \u00f6\u011fretmenlerin \u00f6zendirmesi ile i\u015fte tabiatla ilgili \u015fiirler yaz\u0131lar falan. \u0130lk yaz\u0131lar\u0131m\u0131n onlar oldu\u011funu hat\u0131rl\u0131yorum. Sonra \u00e7ok iyi bir \u00f6\u011fretmenimiz vard\u0131 ilkokulda. Bizi s\u00fcrekli okumaya y\u00f6nlendiren biriydi. Kendisini elinde kitapla dola\u015f\u0131rken g\u00f6r\u00fcrd\u00fck hep. Onun etkisiyle ilkokulda Kemalettin Tu\u011fcu\u2019lar\u0131, Jules Verne\u2019leri, 1001 Gece\u2019leri falan okumu\u015f biri olarak ortaokula ba\u015flad\u0131m. Ortaokulda da \u00e7ok iyi bir T\u00fcrk\u00e7e \u00f6\u011fretmenine denk geldim. O da \u00e7ok okuyan ve bizi hem okumaya hem yazmaya y\u00f6nlendiren bir hocayd\u0131. Onun etkisiyle yine s\u0131k\u0131 bir \u015fekilde okumaya devam ettim. Sait Faik\u2019ler, \u00c7ehov\u2019lar, Maupassant\u2019lar, Orhan Kemal\u2019ler filan o devrede ba\u015flad\u0131. Ortaokul ve lise y\u0131llar\u0131mda iflah olmaz bir Kerime Nadir okuyucusu oldu\u011fumu da s\u00f6ylemeliyim. (H\u00e2l\u00e2 da okurum, H\u0131\u00e7k\u0131r\u0131k\u2019\u0131, Posta G\u00fcvercini\u2019ni, Samanyolu\u2019nu tekrar okudum ge\u00e7en y\u0131l.) Yazmay\u0131 da hep s\u00fcrd\u00fcrd\u00fcm. O y\u0131llarda defterlere yazard\u0131m, ona yak\u0131n defterim vard\u0131r o y\u0131llardan kalan. \u015eiir, \u00f6yk\u00fc, g\u00fcnl\u00fck, deneme kabilinden \u015feyler. Genellikle \u00dcmit Ya\u015far O\u011fuzcan, Kerime Nadir havas\u0131nda, duygusal \u015feyler\u2026 Onlar\u0131 g\u00f6rd\u00fc bir g\u00fcn \u00f6\u011fretmenimiz ve beni daha ger\u00e7ek\u00e7i bir edebiyata, okuma ve yazma anlam\u0131nda daha ger\u00e7ek\u00e7i bir edebiyata, daha estetik y\u00f6n\u00fc y\u00fcksek yazarlara y\u00f6nlendirdi. \u0130\u015fte o y\u0131llarda ba\u015flad\u0131 ve bug\u00fcn art\u0131k geldi\u011fimiz noktada hem o y\u0131llar\u0131n heyecan\u0131n\u0131, ba\u015flardaki heyecan\u0131 kaybetmeden daha hem de biraz daha bilin\u00e7li, ne yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilen eden bir okuyucu ve yazan bir ki\u015fi olarak devam ettiriyorum.<\/p>\n

E\u011fitim, okul?…<\/span>
\nE\u011fitimimi liseye kadar Adana\u2019da tamamlad\u0131m. \u00dcniversite i\u00e7in \u0130stanbul\u2019a geldim, 1985 senesinde. O y\u0131l Milliyet Sanat dergisinde ve hemen ard\u0131ndan da Milliyet Gen\u00e7 \u015eairler Antolojisi\u2019nde bir \u015fiirim \u00e7\u0131kt\u0131: \u201cMandolinli K\u0131z\u201d. Bu, d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131d\u0131r diyebilirim benim \u015fairli\u011fimde. Zaten hani \u0130stanbul \u00fcniversite okumaya gelmesem de gelece\u011fim bir yerdi. \u00d6yle d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordum. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00fct\u00fcn edebiyat \u00e7evreleri burada, dergiler, yay\u0131nc\u0131l\u0131k i\u015fleri burada. O tarihlerde \u015fimdiki gibi internet filan yok. \u015eimdi T\u00fcrkiye\u2019nin en \u00fccra k\u00f6\u015fesindeki biri pat interneti a\u00e7\u0131p dergileri okuyabilir, g\u00f6rebilir, \u015fiir yollayabilir, canl\u0131 r\u00f6portajlar yapabilir, tart\u0131\u015fmalara kat\u0131labilir. Facebooktan, twitterdan\u2026 O tarihlerde b\u00f6yle \u015feyler yoktu. Bir dergiyi g\u00f6rebilmek i\u00e7in abone olmak zorundayd\u0131n, Adana b\u00fcy\u00fck bir \u015fehir, k\u00fclt\u00fcrel hayat\u0131 da \u00e7ok zengin olmu\u015ftur hap ama orada bile pek \u00e7ok dergiye ula\u015fmak zordu 1980\u2019lerde. \u00d6yle ba\u015flad\u0131 ve \u0130stanbul\u2019un bu i\u015fin merkezi oldu\u011funu bildi\u011fim i\u00e7in illa ben \u0130stanbul\u2019a gelecektim zaten. \u00dcniversite e\u011fitimi de sebep oldu buna. 85\u2019te bir geldim, geli\u015f o geli\u015f, bir daha da Adana\u2019ya d\u00f6nmedim zaten. Zaman zaman ziyaretler d\u0131\u015f\u0131nda, \u0130stanbul\u2019da devam ettim hayata. Tabii buraya gelmi\u015f olmak, dergi \u00e7evrelerine girmek, yazarlarla \u015fairlerle bulu\u015fmak, bu i\u015fin e\u011fitimini almak, \u015fu anda i\u00e7inde bulundu\u011fum \u00fcniversitede bana \u00e7ok \u015fey katt\u0131. Bilhassa mezuniyetten sonra 90\u2019lardan sonra i\u015fte matbuat \u00e7evresine, dergi \u00e7evrelerine biraz daha fazlaca girdim. Oradaki yazarlarla \u015fairlerle daha yak\u0131ndan tan\u0131\u015ft\u0131m. 90\u2019lardan sonra biraz daha ciddi ba\u011flamda i\u015fin i\u00e7ine girdim diyebilirim.<\/p>\n

\"\"<\/span><\/p>\n

Ge\u00e7en hafta da \u201cProfes\u00f6r\u201d unvan\u0131 alm\u0131\u015fs\u0131n\u0131z. \u00d6ncelikle Kadran ekibi olarak tebrik ederiz.<\/span>
\nEvet, \u00f6yle oldu. \u00c7ok te\u015fekk\u00fcrler. \u201cHafta-y\u0131 devriyesi\u201d diyorum soranlara, eskiden \u201cSene-i devriyesi\u201d filan gibi laflar vard\u0131. Ge\u00e7en hafta sal\u0131 g\u00fcn\u00fc bu saatlerde oldu. Zaten bir y\u0131ld\u0131r bekledi\u011fim bir \u015feydi asl\u0131nda. Bir a\u015faman\u0131n sonucu oldu bu. Bakal\u0131m, bundan sonra da ge\u00e7mi\u015fte oldu\u011fu gibi yazmaya okumaya ders vermeye ruh ve beden sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z yerinde oldu\u011fu s\u00fcrece devam ederiz.<\/p>\n

G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz kadar\u0131yla da gittik\u00e7e y\u00fckselen bir mesleki hayat\u0131n\u0131z var. Bu y\u00fckseli\u015fi nelere bor\u00e7lusunuz?<\/span>
\n\u00c7ok okumaya. \u0130nan, sadece bu, \u00e7ok okumaya ve yap\u0131lan i\u015fe sayg\u0131 duymaya. Yap\u0131lan i\u015fe sayg\u0131 duymak ise mesleki d\u00fcr\u00fcstl\u00fck istiyor. Ben \u00f6\u011frenciyken de \u00f6\u011frencili\u011fimden sonra da k\u00f6t\u00fc olana k\u00f6t\u00fc, iyi olana iyi demeyi her zaman ba\u015farm\u0131\u015f bir insan\u0131md\u0131r. K\u00f6t\u00fcyse k\u00f6t\u00fc diyebilmek laz\u0131m bir \u015feye, iyiyse de \u00f6zendirme yolunu a\u00e7arak iyi demek laz\u0131m. Bu d\u00fcr\u00fcstl\u00fck, bu ahlaki tav\u0131r sizi iyi bir yere getiriyor. \u00d6teki t\u00fcrl\u00fc benim arkada\u015f\u0131md\u0131r, dostumdur, \u00f6\u011frencimdir, hocamd\u0131r diye k\u00f6t\u00fc olana da iyi dedi\u011finiz zaman ya da art niyetle s\u0131rf aran\u0131zdaki ki\u015fisel husumetten \u00f6t\u00fcr\u00fc \u00f6\u011frencinizin, arkada\u015f\u0131n\u0131z\u0131n, meslekta\u015f\u0131n\u0131z\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 bir i\u015fe, iyi olan bir i\u015fe k\u00f6t\u00fc dedi\u011finizde olmuyor o. \u00c7\u00fcnk\u00fc iyi ya da k\u00f6t\u00fc eninde sonunda kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 bulur. Sizin k\u00f6t\u00fcye iyi, iyiye k\u00f6t\u00fc demeniz bir \u015feyi de\u011fi\u015ftirmiyor. Sizi k\u00f6t\u00fc, adaletsiz, dengesiz bir insan yap\u0131yor sadece. Benim \u00f6\u011frencilerime de gen\u00e7 meslekta\u015flar\u0131ma da ilk tavsiyemdir bu. Ben her zaman \u00f6yle davrand\u0131m ve bunun \u00e7ok yarar\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fcm. Yani bu ahlak, d\u00fczg\u00fcnl\u00fck, yan\u0131 s\u0131ra da \u00e7ok okumak bu i\u015fin temelidir. D\u00fczg\u00fcn ahlak derken g\u00fcnl\u00fck hayattaki ahlak\u0131 kastetmiyorum. Akademik ahlak\u0131 ve \u015fairlik ahlak\u0131n\u0131 kastediyorum. O da nesnel davranmaktan, hakbilir olmaktan, terazinin hilesiz olmas\u0131ndan ge\u00e7iyor. Ve \u00e7ok okumak, \u00e7ok okumak, \u00e7ok okumak\u2026 Nas\u0131l ki bir boks\u00f6r kendi mesle\u011finin \u00fcst zirvelerine ula\u015fabilmek i\u00e7in gece g\u00fcnd\u00fcz antrenman yaparak \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorsa, sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na dikkat ediyorsa; bir otomobil s\u00fcr\u00fcc\u00fcs\u00fc otomobil yar\u0131\u015flar\u0131na haz\u0131rlanan biri nas\u0131l titiz \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorsa, hani virajlar\u0131 d\u00f6nmek, vitesi art\u0131rmak, vitesi d\u00fc\u015f\u00fcrmek\u2026 B\u00fct\u00fcn bunlar art\u0131k sezgisel bir hale geliyor \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k\u00e7a. Bizim mesle\u011fimiz de b\u00f6yle ve bu i\u015fin s\u0131rr\u0131 \u00e7ok okumakta, yenilikleri takip etmekte, g\u00fcncel dergileri, g\u00fcncel tart\u0131\u015fmalar\u0131 takip etmekte yat\u0131yor. Ben her zaman bunun i\u00e7inde oldum. Yani ilkokul ortaokul y\u0131llar\u0131mdan bu yana s\u00fcrekli olarak kitap okuyan biriyim. H\u00e2l\u00e2 \u00e7antamda bir-iki kitap olur bir yerlere gider gelirken. Masan\u0131n h\u00e2lini zaten g\u00f6r\u00fcyorsunuz! Mesleki ba\u015far\u0131m\u0131 buna bor\u00e7lu oldu\u011fumu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Bu \u00f6yle gizemli h\u00e2lleri olan esrarl\u0131 bir durum de\u011fil yani, b\u00f6yle davrand\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 mutlaka al\u0131rs\u0131n\u0131z.<\/p>\n

Yenilik dersek, sizin de \u201cSoylu Yenilik\u00e7i \u015eiir\u201d diye isimlendirdi\u011finiz bir manifestonuz var. Bize bundan biraz bahsedebilir misiniz?<\/span>
\nManifesto \u00f6ncesinde, Hileli An\u0131lar Terazisi ad\u0131ndaki ilk kitab\u0131m\u0131 yay\u0131mlam\u0131\u015ft\u0131m 2001\u2019de. \u00c7ocukluk ve ilk gen\u00e7lik y\u0131llar\u0131mdan beri bende ya\u015fayan imgelerin \u015fiirleri vard\u0131 bu kitapta. \u00c7ok \u00f6zel bir kitapt\u0131r benim i\u00e7in. \u015eiir sanat\u0131ndan ziyade ruhta var olan \u015fiirin sayfaya d\u00fc\u015fmesidir o kitap. Yenili\u011fe gelince\u2026 Yenilik edebiyat\u0131n sanat\u0131n olmazsa olmaz \u00f6zelliklerinden… Her d\u00f6nemde, \u00f6zellikle XIX. yy.\u2019dan sonra, kayd\u0131n\u0131 da d\u00fc\u015felim, b\u00f6yledir bu. \u00d6nceki d\u00f6nemlerde, klasik d\u00f6nemlerde \u00e7ok yazarlar \u015fairler sanat\u00e7\u0131lar yenilik \u00fczerinde \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fcnmezlerdi. Daha \u00e7ok, var olan\u0131 s\u00fcrd\u00fcrme veya gelene\u011fe ba\u011fl\u0131 olma anlam\u0131nda \u015fairlik ederlerdi. XIX. yy.\u2019dan, Romantizmden sonra, ba\u015fka bir ifadeyle modernizmin ba\u015flamas\u0131ndan sonra yenilik \u00f6nemli oldu. Belli d\u00f6nemlerde edebiyat\u0131n, sanat\u0131n ruhunu g\u00fcncellemek, yeniliklere kap\u0131 a\u00e7mak gerekiyor. Benim o manifestoyu yazd\u0131\u011f\u0131m d\u00f6nemde de, 2003 y\u0131l\u0131nda yay\u0131mlad\u0131m ben onu, kendi \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131m dergide Budala\u2019da (\u015fiir a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 edebiyat dergisiydi) yay\u0131nlad\u0131m. O y\u0131llarda tek tip bir \u015fiir yaz\u0131lmaya ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131. Bu i\u015fte yer alt\u0131 \u015fiir, underground \u015fiirdi, sonralar\u0131 da ortal\u0131\u011f\u0131 deneysel \u015fiir denen kelime oyunlar\u0131 sarm\u0131\u015ft\u0131. H\u00e2lbuki T\u00fcrk \u015fiirinin ana damar\u0131 her zaman lirik \u015fiir olmu\u015ftur. O biraz unutulmaya y\u00fcz tutmu\u015ftu. Ben onun savunmas\u0131n\u0131 yapt\u0131m soylu yenilik\u00e7ilik derken. Hem bir soylulu\u011fu var, sembolist \u015fiir \u00fczerinden imge \u015fiirine bir ba\u011fl\u0131l\u0131k var. Lirik \u015fiire bir ba\u011fl\u0131l\u0131k var. Soyluluk \u00f6yle bir soya\u011fac\u0131n\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131r\u0131yor. Se\u00e7kincilik ise s\u00f6zc\u00fck se\u00e7imlerine var\u0131ncaya dek \u015fiirin y\u00fcksek bir sanat olu\u015funun alt\u0131n\u0131 \u00e7iziyor. Yenilik dedi\u011fim de g\u00fcndemde var olan ve \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck seviyede olan \u015fiiri silip onun yerine modern-yeni ruhu olan \u015fiiri tekrardan y\u00fckseltmek y\u00fcceltmek amac\u0131yd\u0131.<\/p>\n

Yenilik deyince eskiden var olandan farkl\u0131, bamba\u015fka bir \u015fey gelmi\u015fti akl\u0131ma.<\/span>
\nEsas\u0131nda \u00f6yledir. \u00c7ok farkl\u0131 \u015feyler yapt\u0131m tabii ki orada. Mesela yeni bir bi\u00e7im geli\u015ftirdim. \u0130ki kitapl\u0131k \u015fiir yazd\u0131m o a\u015famada: Uzak Zamana \u00d6vg\u00fc, F\u0131rt\u0131naya Haz\u0131rl\u0131k. \u0130ki kitaptaki b\u00fct\u00fcn \u015fiirler tek bir bi\u00e7imde yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. \u0130lk b\u00f6l\u00fcm tek dize, ikinci b\u00f6l\u00fcm iki dize, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc b\u00f6l\u00fcm \u00fc\u00e7 dize, d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc b\u00f6l\u00fcm d\u00fcrt dize, sonra tekrardan \u00fc\u00e7 iki bir diye azal\u0131yordu.: 1+2+3+4+3+2+1 \u015feklindeydi dize k\u00fcmeleni\u015fleri. Buna da \u201cSimetrik Yap\u0131\u201d ad\u0131n\u0131 verdim. Bu, T\u00fcrk ve d\u00fcnya edebiyat\u0131nda kullan\u0131lm\u0131\u015f bi\u00e7imlerin birle\u015fimiydi. Daha \u00f6nce bu \u015fekilde kullan\u0131lm\u0131\u015f bir bi\u00e7im de\u011fildi. Bir kere bi\u00e7imi tamamen de\u011fi\u015ftirdim o y\u0131llarda ben. Bunu yapmam\u0131n sebebi de a\u015f\u0131r\u0131 serbest bi\u00e7imlerle yaz\u0131l\u0131yordu \u015fiir. Yani s\u00f6ylenen her \u015feyin, rastgele yaz\u0131lan her \u015feyin \u015fiir oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyordu. Bi\u00e7im kayg\u0131s\u0131 yoktu \u015fairlerimizde. \u00c7alakalemdi yaz\u0131lanlar\u2026 Hay\u0131r, \u00f6yle olmamal\u0131yd\u0131; \u015fiirin belli bir bi\u00e7ime oturmas\u0131, belli bir ritme sahip olmas\u0131, \u015fiirin kendisinde bu var \u00e7\u00fcnk\u00fc. Onu tekrardan hat\u0131rlatmak manas\u0131nda b\u00f6yle bir \u015fey yapt\u0131m. \u0130\u00e7erik olarak da baz\u0131 s\u00f6zc\u00fcklerin se\u00e7iminde, \u015fiire girmemesi gereken kelimeler diye k\u00fc\u00e7\u00fck bir liste yapt\u0131m. O d\u00f6nem i\u00e7inde d\u00f6nemin \u015fiirini eskiten, yeni \u015fiire kap\u0131 a\u00e7an bir \u00f6zellikti. As\u0131l vurgulad\u0131\u011f\u0131m \u015feylerden biri de, XXI. yy.\u2019\u0131n ba\u015flar\u0131ndan itibaren T\u00fcrkiye\u2019de \u00e7ok tart\u0131\u015f\u0131lan postmodern anlay\u0131\u015fa kar\u015f\u0131 olmakt\u0131. As\u0131l vurgulad\u0131\u011f\u0131m \u015feylerden bir tanesi de buydu. \u00c7\u00fcnk\u00fc postmodernizmin ba\u015fta roman olmak \u00fczere, edebiyat t\u00fcrlerini, sanat t\u00fcrlerini y\u00fczeyselle\u015ftirdi\u011fine, edebiyat\u0131 basitle\u015ftirdi\u011fine inand\u0131m her zaman. \u015eiir derin bir sanat ve ben postmodernizmin \u015fiire u\u011framamas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde ciddi \u00e7aba harcad\u0131m. O bildiride ve bildiriden sonra da a\u00e7\u0131lan tart\u0131\u015fmalarda ve yap\u0131lan dosyalarda bunu her zaman, y\u0131llard\u0131r dile getirdim.<\/p>\n

Bahsetti\u011finiz \u201csimetrik yap\u0131\u201d o iki kitaptan sonra yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131n\u0131z Kopuk isimli kitab\u0131n\u0131zda de\u011fi\u015fmi\u015f, daha serbest bir h\u00e2l alm\u0131\u015f?<\/span>
\nEvet, Uzak Zamana \u00d6vg\u00fc\u2019de ve F\u0131rt\u0131naya Haz\u0131rl\u0131k\u2019ta simetrik yap\u0131y\u0131 kulland\u0131m ama iki kitap yeter diye d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm orada. Yani sadece o g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc savunmak, ispatlamak ve bir devri kapatmak manas\u0131nda oldu bu. \u00d6m\u00fcr boyu ayn\u0131 bi\u00e7imde yazamazs\u0131n, bi\u00e7ime o kadar ba\u011fl\u0131 olan Divan \u015fairleri dahi sadece tek bi\u00e7ime ba\u011fl\u0131 kalmad\u0131, gazel yazd\u0131, kaside yazd\u0131, rubai yazd\u0131, mesnevi (bir \u00e7e\u015fit roman) yazd\u0131. Tanzimat \u015fairleri de ayn\u0131, Servet-i F\u00fcnuncular da ayn\u0131. Bi\u00e7imler bize \u00e7ok \u015fey s\u00f6yler ama ayn\u0131 bi\u00e7imlere sad\u0131k kalmak ayn\u0131 bi\u00e7imi XXI. yy.\u2019da aral\u0131ks\u0131z s\u00fcrd\u00fcrmek benim gibi ya\u015f\u0131 gen\u00e7 olan bir \u015fair i\u00e7in s\u0131n\u0131rl\u0131 bir \u015fey. \u0130ki kitapla onun misyonunu tamamlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm. Kopuk\u2019la birlikte tekrar serbest teknikle yazmaya ba\u015flad\u0131m. Amac\u0131na ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131 \u00e7\u00fcnk\u00fc o iki kitapla.<\/p>\n

\u015eiir demi\u015fken; denemelerinize bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, K\u0131rm\u0131z\u0131 Kalem Kutusu adl\u0131 kitab\u0131n\u0131zdaki notlarda ve s\u00f6yle\u015filerinizde, \u015fiirde gelenek konusu derken sadece Divan edebiyat\u0131n\u0131n gelenek olarak g\u00f6r\u00fclmesine k\u0131zd\u0131\u011f\u0131n\u0131z fark ediliyor. Burada k\u0131zd\u0131\u011f\u0131n\u0131z konu Divan edebiyat\u0131 gelene\u011fi mi yoksa sadece onu gelenek olarak g\u00f6renler mi?<\/span>
\nTabii ki \u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcnenlere k\u0131z\u0131yorum. T\u00fcrk edebiyat\u0131 \u00e7ok geni\u015f bir alan. Divan edebiyat\u0131n\u0131n yan\u0131nda bir kere kocaman bir Saz \u015fiiri gelene\u011fi var. Onun d\u0131\u015f\u0131nda \u015fu an Tanzimat bir gelenek, Servet-i F\u00fcnun bir gelenek, Garip ak\u0131m\u0131 ve \u0130kinci Yeni de gelene\u011fe d\u00e2hil. Tabii ki de Divan edebiyat\u0131 zaman\u0131nda benim de ilgi alan\u0131mda oldu. Bir vakitler \u00e7ok okumu\u015fumdur Fuzuli\u2019leri, B\u00e2ki\u2019leri, Nedim\u2019leri\u2026 G\u00fcn\u00fcm\u00fcze bakarsak gelene\u011fin tek boyutlu, tek tip olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr\u00fcz. Herkes istedi\u011fi gelene\u011fi, kendine uyan\u0131 al\u0131p yazabilir. Bunun tek bir gelenekle k\u0131s\u0131tlanmas\u0131n\u0131 yanl\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcyorum.<\/p>\n

Daha g\u00fcncel konulara gelecek olursak\u2026 G\u00fcn\u00fcm\u00fczde biraz da moda h\u00e2line gelen dergi ve kitap yay\u0131nc\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n k\u00e2r ve pop\u00fcler olma \u00fczerine bina edilmesi sizce tehlikeli bir durum mu yoksa avantaj m\u0131?<\/span>
\nBunun bir tehlike oldu\u011funu s\u00f6yleyemem. Avantaj m\u0131d\u0131r oras\u0131n\u0131 da bilemem. Edebiyat\u0131n iki sahas\u0131 var: Biri piyasas\u0131 biri de as\u0131l kendi d\u00fcnyas\u0131. Piyasaya bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda \u00e7ok fazla pop\u00fcler edebiyat kitab\u0131, dergisi var. Kafa, Manto, Palto, Masa, Kasa, Kafka vs. Bunlar her \u015feyin kolay\u0131n\u0131 arayan yeni nesil taraf\u0131ndan \u00e7ok okunuyor. Pop\u00fclist romanc\u0131lar da \u00e7ok okunuyor: \u0130\u015fte Ahmet \u00dcmit\u2019ler, Altan\u2019lar, Ay\u015fe Kulin\u2019ler, Elif \u015eafak\u2019lar, Hikmet An\u0131l\u2019lar vs. vs. Bu ne kadar geni\u015flerse geni\u015flesin edebiyat\u0131n kendisine, d\u00fcnyas\u0131na zarar veremez. En az\u0131ndan ben ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m s\u00fcrece! Amans\u0131z d\u00fc\u015fmanlar\u0131y\u0131m! Tehlike \u015furada: Klasiklerin hi\u00e7 olmazsa \u00fc\u00e7\u00fcn\u00fc-be\u015fini okumam\u0131\u015f yeni nesil her okudu\u011funu edebiyat san\u0131yor, bunlar\u0131 yazar, \u015fair san\u0131yor! Yine de ben yeterince edebiyat ve hayat deneyimine sahip biri olarak \u015funu s\u00f6ylemeliyim: Pop\u00fcler yazarlar bir zaman sonra unutulur. Bir zamanlar da O\u011fuz \u00d6zde\u015f\u2019ler, Esat Mahmut\u2019lar, Feridun Faz\u0131l\u2019lar \u00e7ok me\u015fhurdu mesela. Ama \u015fimdi bunlar\u0131n ad\u0131n\u0131 hat\u0131rlayan bile yok! G\u00fcn\u00fcm\u00fczde hele ki baz\u0131 kitaplar \u00f6yle bir h\u00e2l ald\u0131 ki, bakkala-manava kadar d\u00fc\u015ft\u00fc kitaplar, dergiler. Bak\u0131yorsunuz domates, salatal\u0131k, bir Ahmet \u00dcmit roman\u0131. So\u011fan, sar\u0131msak, maydanoz, bir Elif \u015eafak veya Ahmet Altan roman\u0131, Hikmet An\u0131l kitab\u0131 tezg\u00e2hta. Bu durum edebiyat\u0131n kendisinden bir \u015fey g\u00f6t\u00fcrmez bu piyasad\u0131r. Ama korkum o ki, tekrar s\u00f6yleyeyim, yeni nesil onlar\u0131 edebiyat zannederek yeti\u015fiyor, yeti\u015ftiriliyor.<\/p>\n

Hocam, demin bahsi ge\u00e7ti, K\u0131rm\u0131z\u0131 Kalem Kutusu (hayata ve edebiyata dair notlar) adl\u0131 kitab\u0131n\u0131z\u0131 okudum. \u0130\u00e7inde birbirinden ba\u011f\u0131ms\u0131z bir s\u00fcr\u00fc not vard\u0131 uzunlu k\u0131sal\u0131. Sonra b\u00f6yle bir kitab\u0131n ad\u0131n\u0131n neden b\u00f6yle koyuldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrken bir notunuzla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131m; \u201cBir g\u00fcn benim de i\u00e7inde k\u0131rm\u0131z\u0131 ge\u00e7en bir kitab\u0131m olsa diyerek\u201d. Bu \u015fekilde ba\u015flay\u0131p isminde k\u0131rm\u0131z\u0131 ge\u00e7en kitaplardan s\u0131ralam\u0131\u015fs\u0131n\u0131z. Acaba ismi nerden geliyor \u00f6\u011frenebilir miyiz?<\/span>
\nK\u0131rm\u0131z\u0131 en ba\u015fta tutkunun rengidir. Benim en sevdi\u011fim renktir. Bu y\u00fczden ad\u0131nda k\u0131rm\u0131z\u0131 ge\u00e7en kitaplara hep ayr\u0131 bir ilgim olmu\u015ftur. Kitap haz\u0131rd\u0131, notlar\u0131 toparlam\u0131\u015ft\u0131k, yay\u0131na gidecekti. Geriye ba\u015fl\u0131k ve kapak kalm\u0131\u015ft\u0131. K\u0131rm\u0131z\u0131 kalem kutusunun hik\u00e2yesi \u015f\u00f6yle: Bir kalem kutusu almak i\u00e7in Kad\u0131k\u00f6y\u2019de eski e\u015fyalar\u0131n sat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir sokak var, oraya gittim. \u00c7ok severim oray\u0131. H\u00e2l\u00e2 daha haftada bir-iki g\u00fcn u\u011frar\u0131m oraya. Kitap\u00e7\u0131lar\u0131 dola\u015ft\u0131m bir s\u00fcre; bakt\u0131m, hi\u00e7 arad\u0131\u011f\u0131m \u015fekilde bir kalemlik bulamad\u0131m. Hep daha yeni, teneke, \u00e7ocuksu \u015feyler vard\u0131. Sonra bir tezg\u00e2hta kalem kutusu sand\u0131\u011f\u0131m bir \u015fey buldum \u00e7ok be\u011fendim. K\u0131rm\u0131z\u0131 olmas\u0131 da ayr\u0131ca ho\u015fuma gitmi\u015fti. Ald\u0131m ve kullanmaya ba\u015flad\u0131m. Bir g\u00fcn bir arkada\u015f\u0131m g\u00f6rd\u00fc; dedi ki \u201co ne\u201d, ben de \u201ckalem kutusu\u201d dedim. Bana onun \u201cg\u00f6zl\u00fck kutusu\u201d oldu\u011funu s\u00f6yledi. Ama ben onu kalemlik sanm\u0131\u015f ve o niyetle alm\u0131\u015ft\u0131m, bu de\u011fi\u015femezdi. \u0130\u015fte kitab\u0131n kapa\u011f\u0131na o kalemli\u011fin resmini koyduk. Ad\u0131 da buradan geldi.<\/p>\n

Hocam peki yaz\u0131lar\u0131n\u0131zda, \u015fiirlerinizde etkilendi\u011finizi d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz \u015fairler veya ak\u0131mlar var m\u0131?<\/span>
\nBizzat \u015fu \u015fairden veya \u015fu yazardan etkilendim diyemem. Usta olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm biri var diyemem. Zaten o usta-\u00e7\u0131rakl\u0131k ili\u015fkisi, eskiyi devam ettirme ili\u015fkisi eskide kald\u0131, bana terstir. Ben, benli\u011fe ve benlik\u00e7ili\u011fe \u00e7ok \u00f6nem veririm. Kendi benli\u011fini, varolu\u015funu ger\u00e7ekle\u015ftirmeden g\u00f6\u00e7\u00fcp gidenlerin bo\u015fa ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u00fcm. Etkilenmeye gelince\u2026 Sevdi\u011fim \u015fairler var elbette. Daha \u00f6nce de s\u00f6yledi\u011fim \u00fczere, Divan edebiyat\u0131n\u0131, Saz \u015fiirini okudum, kendi ku\u015fa\u011f\u0131n i\u00e7inde Avrupa edebiyat\u0131n\u0131 en iyi bilenlerden biriyim diyebilirim. Petrarca, Baudelaire, Rimbaud, cummings, Char, Rilke, Mayakovsky, Aragon, Eluard vs. vs. Bizden Ha\u015fim, Edip Cansever, D\u0131ranas, Tanp\u0131nar, Taranc\u0131 vs. vs. K\u0131saca s\u00f6yleyeyim: Benim klasiklerim diyebilece\u011fim \u015fairler sembolistlerdir; modernlerim ise \u00fcstger\u00e7ek\u00e7iler ve \u0130kinci Yenicilerdir. Yine de usta-baba fig\u00fcr\u00fc yoktur bunlar aras\u0131nda benim i\u00e7in.<\/p>\n

\u00dclkemizin sayg\u0131de\u011fer, k\u00fclt\u00fcrel zenginli\u011fi olan \u015fehirlerden bir tanesi olan Adana\u2019dan gelen biri olarak, ta\u015fra edebiyat\u0131 dedi\u011fimiz Halk \u015fiir gelene\u011finden etkilendi\u011finizi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor musunuz?<\/span>
\nHay\u0131r, hay\u0131r! Ben daha on iki ya\u015f\u0131mda Baudelaire okumu\u015f bir insan\u0131m. Daha o ya\u015flarda Avrupa \u015fiirini, el yordam\u0131yla da olsa modern \u015fiiri tan\u0131m\u0131\u015f biri zaten halk edebiyat\u0131na y\u00f6nelmez. Severim, sayg\u0131m vard\u0131r. Ama bana g\u00f6re de\u011fil. Mesela Karacao\u011flan, hayran\u0131md\u0131r kendisine. Oras\u0131 ayr\u0131. Bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda zaten ta\u015fradan b\u00fcy\u00fck edebiyat \u00e7\u0131kmaz. Bu y\u00fczden etkilendim diyemem.<\/p>\n

DEHL\u0130Z<\/span>
\nsizi
\nate\u015fli bir uyku gibi uyudum \u00f6nce
\nrengini \u015fa\u015f\u0131rm\u0131\u015f
\na\u015fk k\u0131rm\u0131z\u0131s\u0131 bir g\u00fcl penceremde<\/p>\n

sonbahar
\nbol bir y\u00fcz\u00fck gibi f\u0131rlad\u0131 parma\u011f\u0131mdan
\n\u00e7arpt\u0131 b\u00fct\u00fcn k\u00f6\u015felerine
\nbin k\u00f6\u015feli a\u015fk ikliminin<\/p>\n

‘a\u015fk imi\u015f her ne var \u00e2lemde’
\na\u015fk\u0131n bu \u00e2lemde yok pusulas\u0131
\nate\u015fli bir uyku gibi uyurken sizi
\ntarihin dehlizlerinde<\/p>\n

SEVG\u0130L\u0130M, \u00c7OCUKLU\u011eUM<\/span>
\nbak\u0131\u015flar\u0131n terk edilmi\u015f bah\u00e7eler gibiydi
\nsevgili \u00e7ocuklu\u011fum
\nsevgilim, \u00e7ocuklu\u011fum benim
\nba\u015f\u0131mdan atamad\u0131\u011f\u0131m pasl\u0131 bir ta\u00e7s\u0131n
\ndallar\u0131nda korkuyla gezindi\u011fim tekinsiz bir a\u011fa\u00e7<\/p>\n

uykular\u0131n tedirgin yolculuklar gibiydi
\nhi\u00e7bir yere gitmeyen bir trenin penceresinde
\nkendini derin kuyulara hapsettin
\nya\u011fmur ku\u015flar\u0131n\u0131n g\u00f6kku\u015fa\u011f\u0131na s\u00fcrt\u00fcnmesiydi
\naram\u0131zda uzanan sessizli\u011fin<\/p>\n

an\u0131lar\u0131n\u0131 unutmaya kararl\u0131 bir sarraf\u0131n
\nu\u011frad\u0131\u011f\u0131 haks\u0131zl\u0131klar\u0131 ba\u011f\u0131\u015flamas\u0131 gibiydin sen
\nsevgili \u00e7ocuklu\u011fum benim,
\nsevgilim, \u00e7ocuklu\u011fum
\nbu bulan\u0131k suyla birlikte ya\u015famak zorundas\u0131n
\nkime ne
\nhangi hayat\u0131n ka\u00e7\u0131nc\u0131 sayfas\u0131nda kald\u0131\u011f\u0131n<\/p>\n

DER\u0130N G\u00dcR\u00dcLT\u00dcS\u00dcZL\u00dcK<\/span>
\nsakin olmay\u0131 \u00f6\u011frendim senden
\nduru sulara bakmay\u0131
\nbir ermi\u015f gibi pas tutmu\u015f kap\u0131lar\u0131n ard\u0131nda
\nkendimle bulu\u015fmay\u0131<\/p>\n

sessiz kalmay\u0131 \u00f6\u011frendim senden
\nsevin\u00e7lerde ve b\u00fcy\u00fck ac\u0131larda
\nyerine ula\u015fmayan bir mektup gibi
\nkendime d\u00f6nmeyi<\/p>\n

sorular\u0131 cevaps\u0131z b\u0131rakmay\u0131 \u00f6\u011frendim senden
\nbir budala gururuyla dola\u015fmay\u0131 an\u0131larda
\nyeri unutulmu\u015f,
\nhi\u00e7 umulmayan bir yerde bulunmu\u015f
\nyanl\u0131\u015f a\u011fa\u00e7larda bitmi\u015f yapraklar gibi
\nyabanc\u0131la\u015fmay\u0131<\/p>\n

zaman\u0131 hissetmemeyi \u00f6\u011frendim senden
\nk\u00fc\u00e7\u00fck h\u0131r\u00e7\u0131nl\u0131klar\u0131na yenilirken insanlar
\nsessizce girdim ve \u00f6yle \u00e7\u0131kt\u0131m i\u00e7inden
\nate\u015fler i\u00e7indeyken
\nyang\u0131nlar\u0131 i\u00e7erken susuzlu\u011fumda<\/p>\n

bu derin g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fczl\u00fck
\nsenden<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Hocam \u00f6ncelikle iyi g\u00fcnler. Nas\u0131ls\u0131n\u0131z, iyi…<\/p>\n","protected":false},"author":37,"featured_media":8425,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[53,59],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8176"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/37"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8176"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8176\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8176"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8176"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8176"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}