Hani \u00e7ok susad\u0131\u011f\u0131n\u0131zda bo\u011faz\u0131n\u0131z\u0131n kurudu\u011funu hisseder hissetmez m\u00fcthi\u015f bir su i\u00e7me ihtiyac\u0131yla kavrulursunuz ve suya ula\u015fma aray\u0131\u015f\u0131na girersiniz; i\u015fte ayn\u0131 bunun gibi yazmak da benim i\u00e7in tam anlam\u0131yla bir ihtiya\u00e7. Kendimi arama, sorgulama, \u00e7\u0131kmazlar\u0131ma \u00e7are bulma ve varl\u0131\u011f\u0131m\u0131 hissetme s\u00fcrecimde yan\u0131 ba\u015f\u0131mda duran devasa s\u00fcrahimin di\u011fer ad\u0131 yazmak. Bu devasa s\u00fcrahim sayesinde duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcncelerimin kelimeler ve c\u00fcmlelerde hayat bulmas\u0131na \u015fahit olmak ise ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na mucizev\u00ee bir \u015fey. Ke\u015fke diyorum, ke\u015fke b\u00f6ylesine mucizev\u00ee etkisi olan bir etkinlik, ki\u015finin bulundu\u011fu sosyal stat\u00fc ya da s\u0131n\u0131f ne olursa olsun, herkes i\u00e7in de vazge\u00e7ilmez bir al\u0131\u015fkanl\u0131k olarak edinilse. Ve yazma k\u00fclt\u00fcr\u00fc bir \u00f6m\u00fcr boyu devam etse, edebilse… Hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz i\u015fte o zaman, ilk \u00f6nce kendimizle olan ileti\u015fimimizin sonra da ba\u015fkalar\u0131yla olan ileti\u015fimimizin kalitesi artard\u0131.<\/p>\n\n\n\n
\u00d6te yandan bir \u015feyler yazmak, yazabilmek ya da yazma ihtiyac\u0131 hissetmek hi\u00e7 kimseyi otomatik olarak \u201cYazar\u201d yap(a)maz, yapmamal\u0131. O zaman Ahmet Hamdi Tanp\u0131nar’a, Dostoyevski’ye, Peyami Safa’ya, Virginia Woolf’a, Stefan Zweig’e ve daha nice g\u00fc\u00e7l\u00fc kalemlere haklar\u0131n\u0131 teslim etmemi\u015f oluruz. Ancak maalesef art\u0131k g\u00fcn\u00fcm\u00fczde manzara bamba\u015fka… Kelimeleri geli\u015fig\u00fczel yan yana getirerek me\u015fruiyeti kendinden menkul c\u00fcmleler kurabilen hemen hemen herkes paras\u0131n\u0131 verip o metni yay\u0131mlatt\u0131\u011f\u0131nda bir \u201cKitap\u201d yazm\u0131\u015f ve otomatik olarak da \u201cYazar\u201d(!) s\u0131fat\u0131n\u0131 alm\u0131\u015f oluyor. Bu b\u00f6yle olmamal\u0131. Bunun kan\u0131ksand\u0131\u011f\u0131 k\u00fclt\u00fcrel bir iklimde, yazarl\u0131\u011f\u0131n de\u011ferinin ve ger\u00e7ek yazarlara duyulan sayg\u0131n\u0131n yitip gitmesi \u00e7ok yak\u0131nd\u0131r \u00e7\u00fcnk\u00fc. Bu noktada T\u00fcrkiye’nin yeti\u015ftirdi\u011fi \u00f6nemli yazarlardan Yal\u0131n Alpay’\u0131n aktard\u0131\u011f\u0131 bir anektottan bahsetmek istiyorum. Kendisi \u00f6zel bir okula konferans vermek i\u00e7in davet edilir. Okulun edebiyat \u00f6\u011fretmeni ile aras\u0131nda ge\u00e7en diyalog mealen \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n\n\n\n
– Mesle\u011finiz nedir Yal\u0131n Bey?<\/p>\n\n\n\n
– Yazar\u0131m han\u0131mefendi.<\/p>\n\n\n\n
– Yok onu sormuyorum. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde art\u0131k herkes yazar. Yazar olman\u0131n bir k\u0131ymeti kalmad\u0131 art\u0131k. Esas mesle\u011finiz nedir?<\/p>\n\n\n\n
G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc \u00fczere yazar olmay\u0131 ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir meslek, bir varolu\u015f amac\u0131 ve anlam\u0131 olarak g\u00f6rmeyen, g\u00f6remeyen insanlar var art\u0131k aram\u0131zda maalesef. Ve bu insanlar\u0131n say\u0131s\u0131 hi\u00e7 de az de\u011fil. Hatta \u201cOkurdan \u00e7ok yazar var\u201d c\u00fcmlesi s\u0131k s\u0131k dillendirilir h\u00e2le geldi. H\u00e2lbuki nitelikli kalem, roman yazar\u0131 Hakan G\u00fcnday’\u0131n kelimeleriyle; \u201cYazmak anlamakla alakal\u0131 bir \u015fey, k\u00e2buslar\u0131na giren mevzu neyse onu her a\u00e7\u0131dan g\u00f6rmeye \u00e7al\u0131\u015fmak\u2026 \u0130nsan davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131, korkular\u0131n\u0131 daha iyi alg\u0131laman\u0131n, neyin ger\u00e7ek neyin sahte, neyin k\u0131ymetli neyin k\u0131ymetsiz oldu\u011funu anlayabilmenin pe\u015findeysen, hayat\u0131nda ters giden \u015feylere bir mana vermek ve \u00e7\u00f6zmek istiyorsan, bunlar\u0131 konu\u015farak yapamazs\u0131n, yazacaks\u0131n.\u201d G\u00fcn\u00fcm\u00fczde yazma eyleminin i\u00e7inde bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bunca aktif elementin olmad\u0131\u011f\u0131 bir metine \u201cKitap\u201d, onu v\u00fccuda getiren ki\u015fiye de \u201cYazar\u201d denmesi; s\u00f6z\u00fcn g\u00fcc\u00fcne inanan her bir insan\u0131 derinden endi\u015felendirmelidir. Edeb\u00ee eserlerin kalitesinin gittik\u00e7e d\u00fc\u015fmesi ve bunun zaman i\u00e7inde \u201cNormalle\u015fmesi\u201d ise ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir sorundur. Hatta \u00f6yle eserler(!) vard\u0131r ki, hem i\u00e7erik hem de bi\u00e7im a\u00e7\u0131s\u0131ndan vasat\u0131n da alt\u0131ndad\u0131r. Denilebilir ki \u201cBu tarz \u00e7al\u0131\u015fmalar zamanla kendi kendini yok eder. Bu, hep b\u00f6yle olmu\u015ftur.\u201d Ancak bizim endi\u015femiz, art\u0131k bunun g\u00fcn\u00fcm\u00fczde kan\u0131ksanmaya varan bir trend ile kabul g\u00f6rmesine dairdir. Bu noktada yaz\u0131m k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fczde yazar s\u0131fat\u0131n\u0131n yap\u0131lan \u00e7e\u015fitli i\u015flere g\u00f6re ge\u00e7mi\u015fte nas\u0131l tasnif edildi\u011fine dair bir ka\u00e7 bilgi sunmak istiyorum size:<\/p>\n\n\n\n
B\u00fcy\u00fck T\u00fcrk\u00e7e S\u00f6zl\u00fck’\u00fc yay\u0131mlayan D. Mehmet Do\u011fan’dan bir al\u0131nt\u0131:<\/p>\n\n\n\n
\u201cMesnev\u00ee\u2019yi d\u00fc\u015f\u00fcnelim. Bu durumda Rum\u00ee i\u00e7in yazar demek zorunday\u0131z. Onu yaz\u0131ya ge\u00e7iren H\u00fcs\u00e2meddin \u00c7elebi\u2019ye ne diyece\u011fiz peki? Mesnev\u00ee\u2019ye \u015ferh yazan T\u00e2hir\u00fc’l-Mevlev\u00ee de yazar m\u0131? Bir de ha\u015fiyeler var\u2026 Onlar\u0131 kaleme alanlar\u0131 nas\u0131l isimlendirece\u011fiz? Bunun \u201cm\u00fcsevvid\u201di var, \u201cm\u00fcverrih\u201di var, \u201cm\u00fcfessir\u201di var\u2026 Gelene\u011fimizdeki yazmakla ilgili kelime ve kavramlar\u0131 s\u0131ralad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda sat\u0131rlar uzar gider. B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131n yerine \u201cyazar\u201d kelimesinin ikame edilmesi medeniyetimizin \u00fcst\u00fcnde y\u00fckseldi\u011fi yazma gelene\u011fine y\u00f6nelik korkun\u00e7 bir cinayet de\u011fildir de nedir peki?\u201d<\/p>\n\n\n\n
Bir de K\u00fclt\u00fcr Tarih\u00e7isi Dursun G\u00fcrlek’e kulak verelim: \u201cEskilerin s\u0131k s\u0131k kulland\u0131\u011f\u0131 muharrir, m\u00fcellif, m\u00fctercim kelimeleriyle elbette ki yazarl\u0131k kast ediliyordu ama aralar\u0131nda n\u00fcans vard\u0131. Mesela kitap haz\u0131rlayanlara m\u00fcellif, k\u00f6\u015fe yazarlar\u0131na muharrir, terc\u00fcme yapanlara m\u00fctercim deniliyordu. Bunlar\u0131n hepsini att\u0131k, geriye sadece yazar kald\u0131. Bug\u00fcn yazarlar\u0131n say\u0131s\u0131 hayli \u00e7o\u011fald\u0131 ama bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc Osmanl\u0131 T\u00fcrk\u00e7esi\u2019ndeki kavram zenginli\u011finden mahrum olduklar\u0131 i\u00e7in yazd\u0131klar\u0131 da sade suya tirit kabilinden ileri gitmiyor. Yazar say\u0131s\u0131 b\u00f6yle bolla\u015f\u0131nca ister istemez bir tasnif yapmak gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n
K\u00f6\u015fe yazarlar\u0131… Eskiden bunlar\u0131n ad\u0131 \u201cF\u0131kra muharriri\u201d idi, \u015fimdi k\u00f6\u015fe yazar\u0131 oldu. Yani yaz\u0131lar\u0131n\u0131z sayfan\u0131n tam ortas\u0131nda bile yay\u0131nlansa siz bir k\u00f6\u015fe yazar\u0131s\u0131n\u0131z. F\u0131kra muharririnin zengin mahfuzat\u0131na, engin bilgisine ve \u00fcslubuna mukabil k\u00f6\u015fe yazar\u0131 c\u0131l\u0131z bir T\u00fcrk\u00e7eyle, derbeder bir \u00fcslupla okuyucusunun kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131k\u0131yor.\u201d B\u00f6yle bir yaz\u0131y\u0131 kaleme almak isteyi\u015fimin en \u00f6nemli sebeplerinden biri s\u00f6z\u00fcn g\u00fcc\u00fcne olan g\u00f6n\u00fclden inanc\u0131md\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla yazar s\u0131fat\u0131n\u0131 olmas\u0131 gerekti\u011fi gibi yerine getiremeyenlerin elinde bu g\u00fcc\u00fcn yitip gitmesine seyirci kalmak istemeyi\u015fimdir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Hani \u00e7ok susad\u0131\u011f\u0131n\u0131zda bo\u011faz\u0131n\u0131z\u0131n kurudu\u011funu hisseder…<\/p>\n","protected":false},"author":190,"featured_media":12452,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[67,53],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11691"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/190"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=11691"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11691\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12453,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11691\/revisions\/12453"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/12452"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=11691"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=11691"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadrandergi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=11691"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}